28 januari 2023

Gekromde schijf en X-vorm centrale verdikking van de Melkweg bevestigd met Mira veranderlijken

Al een paar jaar is bekend dat het Melkwegstelsel twee bijzondere karakteristieke vormen heeft: zijn schijf waarin z'n spiraalarmen zich bevinden is iets gekromd, aan één kant loopt de schijf iets omhoog, aan de andere kant iets omlaag, en de centrale verdikking in de kern heeft een vorm die aan de … [Lees meer...]

Sterren in delen centrale balk Melkweg hebben verschillende leeftijden

Al lang is bekend dat het Melkwegstelsel een balkspiraalstelsel is, in Hubble's classificatie van sterrenstelsels een Sbc stelsel. In het midden heeft de Melkweg een lange 'balk' en daar zijn de vier spiraalarmen aan verbonden. Eerder onderzoek heeft laten zien dat de balk uit twee delen bestaat: in … [Lees meer...]

Koude planeten heb je in de hele Melkweg, zelfs in de galactische verdikking

We kennen inmiddels meer dan vierduizend exoplaneten, maar die zijn allemaal ontdekt in de nabije omgeving van het zonnestelsel - zie de afbeelding hierboven, waarin met blauw het stukje is weergegeven waarin de meeste exoplaneten (door Kepler) zijn ontdekt. Maar hoe zit het met de rest van het … [Lees meer...]

Sterren centrale verdikking Melkweg het resultaat van één grote stervormingsgolf

Net zoals de meeste andere spiraalstelsels heeft het Melkwegstelsel een zogeheten centrale verdikking (Engels: 'bulge') in z'n centrum, een bolvormige grote hoop van dicht opeengepakte sterren, van waaruit de spiraalarmen ontspringen. De vraag was lange tijd hoe de sterren in die centrale verdikking … [Lees meer...]

Fossiel uit het vroege heelal ontdekt en nog wel in het hart van de Melkweg

Gebruikmakend van adaptieve optiek met de Gemini South Telescoop in Chili zijn sterrenkundigen erin geslaagd om één van de oudste bolvormige sterrenhopen in de Melkweg te ontdekken. Het gaat om de bolhoop HP1, die gelegen is in de centrale verdikking van de Melkweg, het centrale verdichte deel van … [Lees meer...]

Je verwacht ’t niet: superzware zwarte gaten in eenzame sterrenstelsels

Door gebruik te maken van de ESA/NASA Hubble Space Telescope (HST) in de ruimte en de Gemini Telescope in Hawaï op aarde hebben sterrenkundigen een kolossaal zwart gat ontdekt - 17 miljard zonsmassa's op de kosmische weegschaal maar liefst - op een plek waar ze 'm niet hadden verwacht, namelijk in … [Lees meer...]

Centrale delen van de Melkweg zijn groter en langgerekter dan gedacht

De centrale balk van de Melkweg is langer, dunner en eindigt dichterbij de zon dan voorheen werd gedacht. Het is natuurlijk lastig om de structuur van de Melkweg in kaart te brengen, aangezien we er midden in zitten. Vanuit onze spiraalarm wordt onze blik op het galactische centrum belemmerd door … [Lees meer...]

Rode sterrenstelsels hebben een groter hart

Het universum is opgebouwd uit miljarden sterrenstelsels, die op hun beurt zijn opgebouwd uit een groot aantal sterren: variërend van zo'n honderdduizend tot biljoenen. Vele sterrenstelsels hebben een elliptische structuur en bestaan vooral uit oude en rode sterren. Andere sterrenstelsels hebben een … [Lees meer...]

Het hart van de Melkweg heeft de vorm van een pinda

Twee teams van astronomen hebben met behulp van gegevens van ESO-telescopen de tot nu toe beste driedimensionale kaart van het centrale deel van de Melkweg gemaakt. Daarbij hebben zij ontdekt dat het centrum, vanuit sommige gezichtshoeken, een pinda-achtig of X-vormig uiterlijk aanneemt. Die … [Lees meer...]

Chandra ziet twee te grote superzware zwarte gaten in nabije sterrenstelsels

Met behulp van de röntgensatelliet Chandra van de NASA heeft men in de kern van twee relatief nabije sterrenstelsels - NGC 4342 en NGC 4291 op 75 respectievelijk 85 miljoen lichtjaar afstand, voor een sterrenkundige is dat om de hoek - een zwart gat ontdekt dat eigenlijk groter is dan men had … [Lees meer...]